در حالی که بسیاری از شهروندان، توسعه اقتصادی را صرفاً در فعالیت کارخانهها و دودکشهای صنعتی خلاصه میکنند، در لایههای زیرین مدیریت اقتصادی استان یزد، نهادی با قدمتی نزدیک به یک قرن مشغول ظرفیتسازی و بازگشایی گرههایی است که شاید دولتها به تنهایی قادر به گشودن آنها نباشند. اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی یزد، به عنوان یکی از قدیمیترین تشکلهای اقتصادی کشور، امروز نه تنها مدافع حقوق فعالان اقتصادی است، بلکه به عنوان دیدهبان توسعه و سفیر برندهای بومی استان در بازارهای جهانی عمل میکند.
محمد سپهر، دبیرکل اتاق بازرگانی یزد، در گفتگویی تفصیلی با «آسیانیوز»، از فعالیتهای گسترده اتاق یزد صحبت کرده است. او معتقد است اتاق بازرگانی، پلی میان سنتهای تجاری یزد و مدرنیته اقتصادی جهان است.
از ۱۲ بازرگان تا ۲۰۰۰ عضو؛ تاریخچهای به بلندای تجارت کویر
سپهر با نگاهی به پیشینه این نهاد میگوید: «اتاق یزد در سال ۱۳۱۰ توسط گروهی از تجار پیشرو با تنها ۱۰ تا ۱۲ عضو پایهگذاری شد. امروز این نهاد با حدود ۲۰۰۰ عضو، به بلوغی رسیده که در سطح بینالمللی آن را پارلمان بخش خصوصی مینامند.»
وی با تاکید بر ماهیت غیردولتی این نهاد تصریح کرد: اتاق بازرگانی نه دولتی است و نه خصوصی به معنای انتفاعی؛ بلکه یک سازمان مردمنهاد (NGO) است که تمام بودجه آن از محل حق عضویتها و هزینههای قانونی صدور کارت بازرگانی تامین میشود. ما هیچ بودجهای از دولت دریافت نمیکنیم. هدف نهایی ما، خدمترسانی به اعضا و توسعه زیرساختهای تجاری استان است.
اعزام هیئتهای تجاری؛ کورسوی امید در دوران تحریم
یکی از کلیدیترین بخشهای گفتگوی دبیرکل اتاق یزد، تبیین اهمیت سفرهای بینالمللی و اعزام هیئتهای تجاری بود. سپهر با رد تصورات اشتباه درباره تفریحی بودن این سفرها، خاطرنشان کرد: در شرایط سخت تحریم، این سفرها کورسوی امید برای حفظ ارتباطات بینالمللی است. تولیدات کشور بسیار فراتر از نیاز داخلی است و اگر بازارهای خارجی را از دست بدهیم، کارخانهها محکوم به تعطیلی هستند.
سپهر همچنین به ماجرای اعزام هیئت به آلمان اشاره کرد که نشاندهنده سختیهای کار در دوران تحریم است: به دلیل بسته بودن سفارت آلمان، مجبور شدیم از طریق سفارت اسپانیا اقدام کنیم و با هزینههای اضافی، هیئت را ابتدا به اسپانیا و سپس به آلمان بفرستیم تا فرصتهای تجاری از دست نرود.
بازارهای هدف؛ از همسایگان تا آسیای جنوب شرقی
دبیرکل اتاق یزد معتقد است که با وجود محدودیت همکاری با اروپا، نباید متوقف شد. او میگوید: تمرکز فعلی ما بر کشورهای همسایه مانند عراق، افغانستان و پاکستان است. خوشبختانه به دلیل چالشهای مرزی پاکستان، ایران اکنون به مسیر اصلی تجارت افغانستان تبدیل شده است. همچنین با وجود تحریمهای مشترک، فرصتهای قابلتوجهی در بازار روسیه نهفته است.
وی افزود: برای دور زدن محدودیتهای دیپلماتیک، ما از کانال سفرا استفاده میکنیم. دعوت از سفرای چین، ویتنام و تایلند برای بررسی پتانسیلهای یزد در حوزههای گردشگری، طلا و سنگهای قیمتی، بخشی از استراتژی ما برای باز کردن مسیر سرمایهگذاری است.
شورای گفتگو؛ راهکار بنبستشکنی اقتصادی
اتاق بازرگانی یزد فراتر از یک نهاد مشورتی، نقش بازوی اجرایی در رفع موانع تولید را ایفا میکند. سپهر از «شورای گفتگوی دولت و بخش خصوصی» به عنوان ابزاری قدرتمند یاد کرد و گفت: استاندار رئیس این شورا و اتاق بازرگانی دبیر آن است. مصوبات این شورا لازمالاجراست. برای مثال، پیش از این پروندههای ارزی باید در تهران تایید میشد که زمانبر بود، اما با پیگیری ما، اکنون نماینده بانک مرکزی در یزد مستقر شده است.
او همچنین به ۹ کمیسیون تخصصی در اتاق اشاره کرد که حوزههایی چون گردشگری، صنعت و معدن را پوشش میدهند: در این کمیسیونها، ذینفعان بخش خصوصی و مدیران دولتی روبروی هم مینشینند تا مشکلات را در سطح کارشناسی حل کنند. طبق قانون، اتاق مشاور سه قوه است و دولت موظف است قبل از هر تصمیم اقتصادی، نظر اتاق ها را جویا شود.
چالش بزرگ: دخالتهای دولتی و فقدان زبان مشترک
بخش انتقادی سخنان سپهر به دخالتهای بیرویه دولت در اقتصاد اختصاص داشت. وی با بیان اینکه دولت نباید بخش خصوصی را صرفاً منفعتطلب ببیند، تاکید کرد: ذات بخش خصوصی منفعت است، اما این منفعت در نهایت به نفع عمومی، ایجاد اشتغال و تولید ثروت ختم میشود. مشکل ما نبود زبان مشترک است؛ گاهی دولت و بخش خصوصی با دو ادبیات متفاوت صحبت میکنند.
وی افزود: گاهی دخالتهای دولت، به ویژه در بازار ارز و صدور بخشنامههای خلقالساعه، مانع اصلی توسعه است. اعتماد به بخش خصوصی باید به عنوان یک اصل در بدنه دولت نهادینه شود.
چشمانداز آینده؛ بازگشت به ریشههای تجاری
محمد سپهر در پایان با اشاره به سابقه تاریخی یزد در جاده ابریشم گفت: یزد همواره محور تجارت بوده است. بسیاری از محصولات مشهور ما مثل محصولات کنجدی، ریشه در نبوغ تجار یزدی در واردات مواد اولیه از هند داشتهاند. امروز نیز ما باید به سمت توسعه کیفی، ارتقای بهرهوری و تمرکز بر گردشگری حرکت کنیم.
او با خوشبینی نسبت به آینده تصریح کرد: ظرفیتهای یزد، از بافت تاریخی تا کویر بکر، برای دنیا بینظیر است. تحریمها یک وضعیت موقتی هستند و با باز شدن درهای دیپلماسی، تجارت استان یزد آماده یک جهش بزرگ و جهانی شدن برندهای اصیل خود خواهد بود.
دیدگاه ها توسط مدیر سایت بسته شده اند.