روابط ایران و ترکیه، به عنوان دو کشور همسایه با تاریخ و فرهنگ غنی، فراز و نشیبهای زیادی را پشت سر گذاشته است. در اینجا به طور خلاصه به مهمترین دورههای این روابط اشاره میشود:
دوران باستان و قبل از اسلام:
- ایران و ترکیه، به عنوان دو تمدن بزرگ در منطقه، از دیرباز با یکدیگر در ارتباط بودهاند.
- در دورههای مختلف، امپراتوریهای ایرانی مانند هخامنشیان و ساسانیان با مناطق مختلف ترکیه امروزی در تعامل بودهاند.
دوران اسلامی:
- پس از ورود اسلام به ایران و ترکیه، این دو کشور به تدریج به عنوان دو قدرت مهم در جهان اسلام شناخته شدند.
- در دوره سلجوقیان، بخشهای زیادی از ایران و ترکیه تحت حکومت یکپارچه قرار گرفت.
- در دورههای بعد، رقابتها و جنگهایی بین امپراتوریهای صفوی و عثمانی بر سر مناطق مرزی و نفوذ در منطقه رخ داد.
دوران معاصر:
- در قرن نوزدهم، هر دو کشور ایران و ترکیه با چالشهای ناشی از نفوذ قدرتهای اروپایی مواجه شدند.
- در دوره پهلوی و آتاتورک، روابط ایران و ترکیه بهبود یافت و پیمانهایی مانند پیمان سعدآباد برای همکاری منطقهای منعقد شد.
- پس از انقلاب اسلامی در ایران، روابط دو کشور در ابتدا دچار تنش شد، اما به تدریج بهبود یافت.
- در سالهای اخیر، ایران و ترکیه در زمینههای مختلف اقتصادی، تجاری و فرهنگی با یکدیگر همکاری داشتهاند.
مهمترین مسائل در روابط ایران و ترکیه:
- مسائل مرزی: اختلافات مرزی در طول تاریخ، یکی از مهمترین عوامل تنش در روابط دو کشور بوده است.
- رقابت منطقهای: ایران و ترکیه به عنوان دو قدرت منطقهای، در برخی از مسائل مانند سوریه و عراق، دیدگاههای متفاوتی دارند.
- مسائل اقتصادی: همکاریهای اقتصادی و تجاری، نقش مهمی در روابط دو کشور ایفا میکند.
- مسائل فرهنگی: پیوندهای فرهنگی و تاریخی بین دو کشور، زمینه را برای همکاریهای فرهنگی فراهم میکند.